Japonca'da bazen çok kullanışlı gelen laflar vardır. Benim bildiğim Türkçe ve İngilizce'de karşılığı tam olarak olmayan şeyler. Tabii her dilde böyle şeyler vardır, şimdi aklıma gelmiyor ama Türkçe'de de var.
Japoncadaki "
mottainai" sözcüğünü, Japonya'ya geldiğinde 2004 Nobel Barış ödülü sahibi Kenyalı
Wangari Maathai keşfetmeşmiş. Bu sözü slogan olarak kullanmış.
Mottainai,
yazık, ziyanlık, israf anlamlarına geliyor. Çevre bilinci için bu sözün anlamını her işimizde hatırlamamız gerektiğini söylüyor Bn. Maathai. Japon televizyonunda, Japonların da bunu unuttuklarını oysa eskiden gelen pek çok şeyin mottainai bilinciyle yapıldığını anlattı. Eskiden paket kağıdı kullanılmaz hediyeler ipekli bir bohçaya sarılırmış, çünkü kağıt mottainai. Tuvaletlerde sifonun büyük ve küçük ayarı vardır. Çünkü su da mottainai. Günümüzde Japonya'da plastik feci mottainai. Bir paket birşeyin içinden bayatlamasın ya da özenli gözüksün diye bin tane başka pakete sarılmış yiyecek çıkar. Tabii fiyatın içine bunlar dahildir.
Japonlar kendilerinden çıkan bir sözün değerini yeniden keşfediyor. Çevre bilinci moda. Bir Japon başlarsa zaten gerisi gelir. Ama gündelik hayattaki mottainai davranışlar kolay değişecek mi acaba?